Το αυτοδιοικητικό σχέδιο της Κυβέρνησης: Λιγότερη Δημοκρατία, περισσότεροι αποκλεισμοί
Ο Γιώργος Κρικρής*, Δημοτικός Σύμβουλος Νέας Σμύρνης, γράφει στο NouPou για το νέο νομοσχέδιο του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης που έρχεται προς ψήφιση στη Βουλή, αναλύοντας τις επιπτώσεις του.
- 19/06/2026 11:34
Τα τελευταία χρόνια έχει εισέλθει σε μεγάλο βαθμό ο ψηφιακός εγγραμματισμός στις υπηρεσίες και των δύο βαθμών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Η συνεχής εκπαίδευση των υπαλλήλων σε νέες τεχνολογίες και διαδικασίες μπορεί να αυξήσει αναμφίβολα την αποτελεσματικότητα στην εξυπηρέτηση του πολίτη.
Ωστόσο, οι ελλείψεις σε προσωπικό με εξειδίκευση, καθώς και η απουσία ψηφιακού εξοπλισμού πολλές φορές δυσχεραίνουν την προσπάθεια των εργαζόμενων να ανταποκριθούν άμεσα στα αιτήματα των πολιτών.
Η Κυβέρνηση, σε άλλη μια επίδειξη άγνοιας για τα προβλήματα της καθημερινότητας και αδιαφορίας για τα προβλήματα των πολλών, φέρνει γρήγορα προς ψήφιση σχέδιο νόμου για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Η Κυβέρνηση εισάγει νέα επιβάρυνση στα νοικοκυριά μέσα από τους λογαριασμούς ρεύματος, και δεν φροντίζει να λύσει κανένα από τα βασικά προβλήματα των Δήμων και των Περιφερειών.
Μέσα σε ένα περιβάλλον φοβερής οικονομικής επιβάρυνσης από την ακρίβεια, η Κυβέρνηση επιβάλει έναν νέο οριζόντιο φόρο, το λεγόμενο «Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης». Ασχέτως των όσων υποστηρίζει η Κυβέρνηση, η αλήθεια είναι απλή: με το νέο νομοσχέδιο προστίθεται και νέος φόρος στον λογαριασμό ρεύματος, ο οποίος θα είναι μεγαλύτερος από το ΤΑΠ και τον Φόρο Ηλεκτροδοτούμενων Χώρων. Και αυτό γιατί το «Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης» θα υπολογίζεται με βάση την αντικειμενική αξία των ακινήτων. Επίσης, το πλέον σημαντικό είναι ότι, στην περίπτωση δε που δεν πληρώνει ο καταναλωτής, θα κόβεται το ρεύμα.
Ισότητα και συμπερίληψη είναι άγνωστες λέξεις για το νομοσχέδιο που θα συζητηθεί στη Βουλή τέλος Ιουνίου. Οι θεσμοθετημένες δημοτικές επιτροπές ισότητας λειτουργούν ως γνωμοδοτικά όργανα από το 2019 με στόχο την καταπολέμηση της έμφυλης βίας και την ενσωμάτωση δράσεων και πολιτικών ισότητας σε τοπικό επίπεδο, ουσιαστικά καταργούνται με το Σχέδιο Νόμου για τη Νέα Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Σε μια περίοδο που είναι πιο αναγκαία από ποτέ η ευαισθητοποίηση των τοπικών κοινωνιών στην πρόληψη και καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών μέσα από στοχευμένα προγράμματα και ημερίδες.
Υπάρχει, παράλληλα, κι ο ανεξήγητος αποκλεισμός των μεταναστευτικών κοινοτήτων από τα Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών των Δήμων που προβλέπει ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Τον αποκλεισμό των μεταναστευτικών κοινοτήτων από ένα από τα σημαντικότερα όργανα ένταξής τους, τα Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών, προβλέπει μία μικρή αλλαγή λίγων μόλις λέξεων στον Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης που συντελέστηκε καθ’ οδόν από τη δημόσια διαβούλευση προς την αρμόδια επιτροπή της Βουλής.
Συγκεκριμένα, το Άρθρο 154 που κατατέθηκε στο προσχέδιο του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης προέβλεπε στην αρχική του εκδοχή τη συμμετοχή των φορέων συλλογικής εκπροσώπησης προσφύγων και μεταναστών στα Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών και Προσφύγων των δήμων. Ως τέτοιοι, ορίζονταν οι «καταγεγραμμένοι στο υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου φορείς».
Ωστόσο, στην εκδοχή που κατέφθασε στη Βουλή και αναμένεται να περάσει εντός των προσεχών ημερών από τη Διαρκή Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης, η διατύπωση αυτή είχε αλλάξει. Αναγνωρισμένοι φορείς ήταν οι «φορείς που είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Ελληνικών και Ξένων Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου».
Επίσης, στον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν αντιμετωπίζονται τα πραγματικά προβλήματα. Σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, μετά από τρεις συνεχόμενες απουσίες σε συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου, ο/η δημοτικός/η σύμβουλος κηρύσσεται έκπτωτος/η και τη θέση καταλαμβάνει ο αναπληρωτής, εκτός αν υπάρχει ζήτημα μακροχρόνιας ασθένειας. Αυτή η ρύθμιση προωθεί τις έμφυλες διακρίσεις και αποτρέπει τις νέες γυναίκες από το να ασχοληθούν ενεργά με την πολιτική. Η μητρότητα δεν είναι παραμέληση καθηκόντων για να αποτελέσει αφορμή έκπτωσης μιας δημοτικής συμβούλου. Αντί η Κυβέρνηση να δώσει έμφαση σε τέτοια πραγματικά προβλήματα, τα οποία δυσκολεύουν τις νέες γενιές, εστιάζει σε εκλογομαγειρικές ρυθμίσεις, προκειμένου να εξυπηρετήσει μεγαλοσυμφέροντα του επιχειρείν και την επιθυμία της να ελέγξει τους Δήμους με φανατικές μειοψηφίες.
Ο στόχος της αυτοδιοίκησης είναι διαχρονικά να αυξάνει τη συμμετοχή των πολιτών στη λήψη αποφάσεων και όχι να μειώνει τις συνεργασίες.
Η εκλογική διαδικασία της μιας Κυριακής σίγουρα θα φέρει τα ανάποδα αποτελέσματα.
*Ο Γιώργος Κρικρής είναι Ψυχολόγος του Πανεπιστημίου Αθηνών και Δημοτικός Σύμβουλος Νέας Σμύρνης.