Ποδηλατόδρομος Αθηναϊκής Ριβιέρας: Εκτός Ταμείου Ανάκαμψης μετά τις παρατάσεις και τα τεχνικά εμπόδια
Εκτός χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης μένει ο πεζόδρομος – ποδηλατόδρομος της Αθηναϊκής Ριβιέρας, καθώς οι αλλεπάλληλες καθυστερήσεις, οι γραφειοκρατικές αγκυλώσεις και τα απρόβλεπτα τεχνικά έργα κατέστησαν αδύνατη την ολοκλήρωσή του εντός των αυστηρών χρονικών ορίων του προγράμματος.
Εκτός χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης βρίσκεται πλέον ο πεζόδρομος – ποδηλατόδρομος της Αθηναϊκής Ριβιέρας, ένα έργο που είχε παρουσιαστεί ως μία από τις εμβληματικές παρεμβάσεις του προγράμματος «Ελλάδα 2.0», αλλά βρέθηκε αντιμέτωπο με αλλεπάλληλες καθυστερήσεις, αλλαγές στις μελέτες, πρόσθετα τεχνικά έργα και σοβαρές αδειοδοτικές εκκρεμότητες.
Την εξέλιξη ανέδειξε ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Παύλος Χρηστίδης, επισημαίνοντας ότι, μετά την τελευταία αναθεώρηση του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, έχουν διαγραφεί από το σχετικό ορόσημο οι αναφορές στις ποδηλατικές υποδομές της Αθηναϊκής Ριβιέρας. Παράλληλα, ζητεί να διευκρινιστεί εάν η ελληνική κυβέρνηση ήταν εκείνη που ζήτησε την αφαίρεση των συγκεκριμένων παρεμβάσεων και, εφόσον αυτό συνέβη, για ποιους λόγους.
Το αρχικό χρονοδιάγραμμα προέβλεπε ότι το έργο θα είχε ολοκληρωθεί έως το τέλος του 2025. Στη συνέχεια, η επίσημη προθεσμία μεταφέρθηκε στις 30 Απριλίου 2026, ενώ ακολούθησαν νέες παρατάσεις, με τελευταία ημερομηνία ολοκλήρωσης τη 10η Ιουλίου 2026. Ωστόσο, τα προβλήματα που είχαν οδηγήσει στις χρονικές μεταθέσεις δεν επιλύθηκαν και το έργο δεν κατάφερε να παραμείνει εντός των αυστηρών χρονικών ορίων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Τι περιλαμβάνει το έργο
Το αντικείμενο της παρέμβασης αφορά τη μελέτη και την κατασκευή ενιαίου πεζόδρομου – ποδηλατόδρομου κατά μήκος της ακτογραμμής της Αθηναϊκής Ριβιέρας, από τον Δήμο Καλλιθέας έως το Δημαρχείο Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης. Ένα έργο το οποίο έχει αναλάβει τη Zitakat.
Η διαδρομή διασχίζει έξι δήμους και έχει συνολικό μήκος περίπου 12 χιλιομέτρων. Στόχος ήταν να δημιουργηθεί ένας συνεχόμενος, υψηλής αισθητικής και περιβαλλοντικά αναβαθμισμένος άξονας μετακίνησης και αναψυχής, ο οποίος θα βελτιώσει την πρόσβαση των πολιτών στο παράκτιο μέτωπο και θα συνδέσει τις επιμέρους αναπλάσεις της περιοχής.
Το συγκεκριμένο έργο δεν περιλαμβάνει το τμήμα του Ελληνικού και της μαρίνας Αλίμου, όπου εξελίσσονται οι επενδύσεις της Lamda Development. Αποτελεί, ωστόσο, μέρος του ευρύτερου Ρυθμιστικού Σχεδίου της Αθήνας και συνέχεια των παρεμβάσεων που σχεδιάζονται ή υλοποιούνται στον Φαληρικό Όρμο, με στόχο τη σταδιακή δημιουργία μιας ενιαίας παραλιακής διαδρομής.
Ο ευρύτερος σχεδιασμός του πεζόδρομου – ποδηλατόδρομου είχε παρουσιαστεί στις 3 Ιουνίου 2021 και προέβλεπε τη σύνδεση της Εσπλανάδας, στο ύψος του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, με τη Βουλιαγμένη. Το έργο εντάχθηκε στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης με αρχικό προϋπολογισμό 19 εκατ. ευρώ, ενώ η σύμβαση κατασκευής υπογράφηκε στις 15 Ιουλίου 2024.
Οι δυσκολίες της υλοποίησης
Η κατασκευή αποδείχθηκε πολύ πιο σύνθετη από τις αρχικές εκτιμήσεις. Το παραλιακό μέτωπο της Αττικής χαρακτηρίζεται από αυθαίρετες κατασκευές δεκαετιών, κατακερματισμένες ιδιοκτησίες μεταξύ Δημοσίου, δήμων και ιδιωτών, αλληλοεπικαλυπτόμενες αρμοδιότητες και σημαντικούς πολεοδομικούς περιορισμούς.
Όπως είχε επισημάνει ήδη από την παρουσίαση του έργου ο πρωθυπουργός, η διάσχιση της Αθηναϊκής Ριβιέρας ήταν πρακτικά αδύνατη εξαιτίας των εμποδίων που δημιουργούσαν δημόσιες και ιδιωτικές ιδιοκτησίες, γεγονός που απαιτούσε ενιαίο σχεδιασμό και συντονισμό όλων των εμπλεκόμενων φορέων.
Στην πράξη, οι μελετητές βρέθηκαν αντιμέτωποι με ιδιαίτερα περιορισμένο δημόσιο χώρο, σημεία όπου το μοναδικό διαθέσιμο πλάτος καταλαμβάνεται από τις γραμμές του τραμ, ανάγκη διαπλάτυνσης πεζοδρομίων, αλλά και τις παράλληλες μεγάλες αναπτύξεις που βρίσκονται σε εξέλιξη στην Αθηναϊκή Ριβιέρα, όπως το Ελληνικό, η ανάπλαση της μαρίνας Αλίμου, οι επενδύσεις στην Α’ Πλαζ Βούλας, το μητροπολιτικό πάρκο «Αέναον» στον Φαληρικό Όρμο και το έργο του Δήμου Πειραιά από το λιμάνι έως το ΣΕΦ.
Μία από τις σημαντικότερες αιτίες καθυστέρησης ήταν και η ανάγκη κατασκευής 25 νέων τεχνικών έργων, τα οποία δεν είχαν συμπεριληφθεί στον αρχικό σχεδιασμό.
Στη ζώνη της μαρίνας Φλοίσβου και του Παλαιού Φαλήρου απαιτούνταν 13 νέα τεχνικά έργα, συνολικού μήκους περίπου 620 μέτρων και μέσου ύψους τριών μέτρων. Στην παραλία Αλίμου προβλέπονται ακόμη επτά κατασκευές, συνολικού μήκους περίπου 400 μέτρων και μέσου ύψους 3,7 μέτρων.
Στη ζώνη από τη Γλυφάδα έως τη Βούλα χρειάζονταν επιπλέον πέντε τεχνικά έργα, μήκους περίπου 270 μέτρων και μέσου ύψους 4,5 μέτρων. Για την κατασκευή τους απαιτούνται γεωτρήσεις, γεωτεχνικές έρευνες, μελέτες θεμελίωσης και νέες στατικές μελέτες.
Η απώλεια της χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης δημιουργεί πλέον το κρίσιμο ερώτημα για την πηγή από την οποία θα καλυφθεί το υπόλοιπο κόστος και οι πρόσθετες ανάγκες του έργου. Πρόκειται για μια εξέλιξη που στερεί από το παράκτιο μέτωπο μια σημαντική ευρωπαϊκή επένδυση, η οποία συνδέεται άμεσα με τη βιώσιμη κινητικότητα, την οδική ασφάλεια και την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής κατοίκων και επισκεπτών.