Ο Γιάννης Ρεβύθης βλέπει την ευκαιρία της Ελλάδας για ξένες επενδύσεις στα ακίνητα
Ένας από τους πιο έμπειρους επαγγελματίες του real estate σκιαγραφεί το τοπίο στην αγορά ακινήτων με φόντο την υπερπροσφορά νέων κατοικιών - ειδικά στα νότια προάστια - αλλά και τις γεωπολιτικές εξελίξεις, που μπορεί να επιβραδύνουν συνολικά την αγορά αλλά, ταυτόχρονα, δημιουργούν μια ιδιότυπη «χρυσή ευκαιρία της Ελλάδας για επενδύσεις στα ακίνητα».
Παρά τα σημάδια επιβράδυνσης που καταγράφονται σε επιμέρους τμήματα της αγοράς ακινήτων λόγω των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή, το κέντρο της Αθήνας εξακολουθεί να εμφανίζει ισχυρή δυναμική, ενώ στα νότια προάστια η εικόνα της ζήτησης είναι πιο σύνθετη απ’ όσο φαίνεται εκ πρώτης όψεως. Αυτό υποστηρίζει ο Γιάννης Ρεβύθης, οικονομολόγος, εκτιμητής ακινήτων και επίτιμος πρόεδρος του Συλλόγου Κτηματομεσιτών Αττικής, περιγράφοντας μια αγορά δύο ταχυτήτων, με φόντο τη μεγάλη προσφορά νεόδμητων κατοικιών, τις γεωπολιτικές εξελίξεις και τις νέες πρακτικές χρηματοδότησης από κατασκευαστές.
Όπως σημειώνει, η κάμψη στη ζήτηση εντοπίζεται κυρίως στα νότια προάστια και όχι στο κέντρο της πρωτεύουσας. Ο ίδιος τονίζει χαρακτηριστικά ότι «το κέντρο συνεχίζει την ανοδική του πορεία, καθώς διατηρείται αυξημένη η ζήτηση για παλιά, μεταχειρισμένα ή και καινούργια ακίνητα».
Η εικόνα στα Νότια Προάστια
Αντίθετα, στα νότια προάστια, κατά τον κ. Ρεβύθη, η μειωμένη κινητικότητα δεν είναι απαραίτητα ένδειξη πραγματικής υποχώρησης της αγοράς, αλλά μπορεί να συνδέεται με την υπερπροσφορά που έχει δημιουργηθεί τα τελευταία χρόνια. «Στα νότια, παρά τη φαινομενικά μειωμένη ζήτηση, η πραγματικότητα είναι ότι υπάρχει πολλή προσφορά καινούργιων διαμερισμάτων και κατοικιών, με αποτέλεσμα να έχει αραιώσει για την ώρα το ενδιαφέρον των επενδυτών», λέει, εξηγώντας ότι η άνθηση της περιοχής την τελευταία τριετία προσέλκυσε πολλούς νέους παίκτες στην ανάπτυξη ακινήτων.
Σύμφωνα με τον ίδιο, αυτή η μαζική είσοδος κατασκευαστών έχει οδηγήσει σε ένα περιβάλλον όπου η αγορά μοιάζει να «μουδιάζει», χωρίς όμως αυτό να σημαίνει κατ’ ανάγκη πτώση της ζήτησης. «Κατασκευάστηκαν πολλές νέες ιδιοκτησίες προκειμένου να καλύψουν τη ζήτηση που παρουσιάστηκε», αναφέρει, προσθέτοντας ότι η ανησυχία που εκφράζουν ορισμένοι κατασκευαστές επειδή δεν βλέπουν τόσο συχνά ενδιαφερόμενους, ενδέχεται να αποτυπώνει μια «πλασματική εικόνα».
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει και στην επίδραση του Ελληνικού, το οποίο όπως εκτιμά απορροφά σημαντικό επενδυτικό ενδιαφέρον, κυρίως από αγοραστές που δεν αναζητούν άμεση κατοίκηση αλλά τοποθετούνται με πιο μακροπρόθεσμο ορίζοντα. «Το Ελληνικό σίγουρα απορροφάει μεγάλο ενδιαφέρον από την περιοχή», επισημαίνει, κάνοντας λόγο για επενδυτές που σκέφτονται μακροπρόθεσμα, είτε υπολογίζοντας ότι θα κατοικήσουν στην ιδιοκτησία τους σε 2-3 χρόνια από σήμερα, είτε ότι θα αξιοποιήσουν την επένδυσή τους μετά το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.
Αγορά ακινήτου και αποπληρωμή με δόσεις απευθείας στον κατασκευαστή
Στο ίδιο πλαίσιο, ο κ. Ρεβύθης στέκεται ιδιαίτερα σε νέα μοντέλα διάθεσης κατοικιών, με ένα ποσό ως αρχική προκαταβολή και δυνατότητα για πολλές δόσεις απευθείας από τον κατασκευαστή, χωρίς τραπεζικό δανεισμό. Χαρακτηριστική είναι, όπως λέει, η πρόσφατη πρωτοβουλία εταιρείας που προσφέρει ακίνητα με «30% προκαταβολή, χωρίς δανεισμό και 120 δόσεις για την εξόφλησή τους», ενώ υποστηρίζει ότι τέτοιες λύσεις μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτης για την αγορά.
«Αυτή η τακτική διευκολύνει τη συχνή δυστοκία του τραπεζικού συστήματος να χορηγήσει δάνεια, και έτσι κάποιος αγοράζει ένα καινούργιο σπίτι με προκαταβολή 30%, εξοφλώντας το υπόλοιπο ποσό σε δόσεις» επισημαίνει ο κ. Ρεβύθης, εξηγώντας πως ο αγοραστής, αντί να πληρώνει ενοίκιο, μπορεί να αποπληρώνει το ακίνητο απευθείας στον κατασκευαστή. «Πρόκειται για μία πολύ ενδιαφέρουσα προσέγγιση», σημειώνει, εκτιμώντας μάλιστα ότι «θα τ’ ακολουθήσουν κι άλλοι παίκτες στην αγορά που θα πράξουν κάτι αντίστοιχο».
Πώς επηρεάζει ο πόλεμος την ελληνική αγορά
Σχετικά με τους ξένους αγοραστές, και ειδικά με κεφάλαια που συνδέονται με τη Μέση Ανατολή, ο κ. Ρεβύθης βλέπει σαφή επιβράδυνση. Όπως λέει, η δυσκολία μετακινήσεων και η απορρύθμιση των αεροπορικών συνδέσεων μέσω Ντουμπάι έχουν επηρεάσει όχι μόνο το real estate αλλά και τον τουρισμό και το λιανεμπόριο της Αθήνας. «Αυτή τη στιγμή τα ξενοδοχεία, τα καταστήματα, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις στο κέντρο της Αθήνας διάγουν μία αρκετά δυσχερή περίοδο», αναφέρει, προσθέτοντας πως «υπάρχει πτώση της τάξης του 70%».
Παρά τα προβλήματα αυτά, εμφανίζεται βέβαιος ότι το κέντρο της Αθήνας εξακολουθεί να έχει ειδικό βάρος στην αγορά. «Η πρωτεύουσα θα είναι πάντα πρωτεύουσα, συγκεντρώνοντας σταθερά το ενδιαφέρον», σημειώνει. Εξηγεί ότι το κέντρο της πόλης διατηρεί την ελκυστικότητά του λόγω θέσης, έργων αναβάθμισης, αλλά και πιο λογικών τιμών σε σχέση με τα νότια προάστια. Όπως λέει, «υπάρχουν πολλές περιπτώσεις με λογικότερες τιμές απ’ ό,τι τα νότια» και γι’ αυτό η ζήτηση παραμένει έντονη σε περιοχές όπως οι Αμπελόκηποι, η περιοχή Φιλοπάππου, τα Πετράλωνα και το ευρύτερο τόξο γύρω από το Γκάζι και τον Κεραμεικό.
«Είναι ευκαιρία για την Ελλάδα να προσελκύσει επενδύσεις στα ακίνητα»
Ο ίδιος μάλιστα θεωρεί ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και η απώλεια επενδυτικής ελκυστικότητας του Ντουμπάι ενδέχεται να δημιουργήσουν ένα νέο παράθυρο ευκαιρίας για την Ελλάδα, αρκεί, όπως λέει, να υπάρξει συντονισμένη πολιτική παρέμβαση. «Δυστυχώς ο πόλεμος είναι κάτι ιδιαίτερα δυσάρεστο. Η πραγματικότητα από την άλλη πλευρά είναι ότι λόγω των συνθηκών που έχει προκαλέσει η κρίση στη Μέση Ανατολή, για 5 χρόνια τουλάχιστον το Ντουμπάι θα υποστεί ζημιά στις επενδύσεις», υποστηρίζει. Περιγράφει ταυτόχρονα ένα περιβάλλον στο οποίο «ήδη κάποιοι αγοραστές επιστρέφουν προκαταβολές και ακυρώνουν συμβόλαια».
Σε αυτό το νέο τοπίο, ο κ. Ρεβύθης καλεί την ελληνική κυβέρνηση να κινηθεί επιθετικά για την προσέλκυση επενδυτών που μέχρι πρότινος κατευθύνονταν σε αγορές όπως το Ντουμπάι. «Είναι χρυσή ευκαιρία γι’ αυτή την κυβέρνηση», λέει, προτείνοντας μια οργανωμένη διεθνή καμπάνια προβολής της χώρας ως ασφαλούς και φιλόξενου επενδυτικού προορισμού.
Η συνταγή που προτείνει είναι σαφής. «Να κάνει η Ελλάδα αντίστοιχη διαφήμιση όπως κάνει ο ΕΟΤ για τον τουρισμό». Και συμπληρώνει πως τα βασικά κίνητρα της χώρας θα μπορούσαν να είναι «3% φόρος μεταβίβασης, χαμηλός ΕΝΦΙΑ και γρήγορες διαδικασίες».
Για τον ίδιο, το στοίχημα δεν αφορά μόνο τα νότια προάστια ή το κέντρο της Αθήνας, αλλά το σύνολο της ελληνικής κτηματαγοράς. «Να δουλέψει όλη η Ελλάδα. Όχι μόνο το κέντρο και τα νότια», αναφέρει χαρακτηριστικά, δίνοντας έμφαση στο ευρύτερο εθνικό αποτύπωμα που θα μπορούσε να έχει μια επιτυχημένη στρατηγική προσέλκυσης ξένων επενδύσεων στην κατοικία και το real estate της χώρας.