Μαρίνα Φλοίσβου: Η συμφωνία που κλείνει μια εκκρεμότητα δεκαετιών – Το νέο μοντέλο συνεργασίας μεταξύ Δημοσίου, επένδυσης και ναυταθλητισμού
Τι προβλέπει η νέα συμφωνία ανάμεσα στην ΕΤΑΔ, τη Lamda Flisvos Marina και τον Ναυτικό Όμιλο Παλαιού Φαλήρου;
Μια συμφωνία που φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για τη διαχείριση της δημόσιας περιουσίας και τη συνύπαρξη ιδιωτικών επενδύσεων με δραστηριότητες κοινωνικού χαρακτήρα επισφραγίστηκε στη Μαρίνα Φλοίσβου. Έπειτα από μια μακρά περίοδο διαπραγματεύσεων, η Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ), η Lamda Flisvos Marina και ο Ναυτικός Όμιλος Παλαιού Φαλήρου κατέληξαν σε συμφωνία που διασφαλίζει τη συνέχιση της λειτουργίας του ιστορικού ναυταθλητικού συλλόγου στις εγκαταστάσεις της μαρίνας, επιβεβαιώνοντας ότι η οικονομική αξιοποίηση μιας δημόσιας υποδομής μπορεί να συμβαδίσει με την κοινωνική προσφορά, τον αθλητισμό και τη διατήρηση της πρόσβασης των πολιτών στη θάλασσα.
Η συμφωνία παρουσιάστηκε στο πλαίσιο της εκδήλωσης «Επενδύοντας στη Θάλασσα, Ενισχύοντας την Κοινωνία», που πραγματοποιήθηκε στις εγκαταστάσεις του Ναυτικού Ομίλου Παλαιού Φαλήρου, παρουσία της διοίκησης της ΕΤΑΔ, της Lamda Marinas Investments, του Ναυτικού Ομίλου, εκπροσώπων της κυβέρνησης, της τοπικής αυτοδιοίκησης, της ναυτιλιακής κοινότητας και ανθρώπων του επιχειρηματικού κόσμου.
Πέρα όμως από τον συμβολισμό της εκδήλωσης, το ενδιαφέρον επικεντρώθηκε στην ουσία της συμφωνίας, η οποία βάζει τέλος σε μια εκκρεμότητα που παρέμενε ανοιχτή για χρόνια. Πρόκειται για μια συνεργασία που, όπως τόνισαν όλοι οι συμμετέχοντες, δεν αφορά μόνο τη λειτουργία ενός ναυταθλητικού ομίλου μέσα σε μια σύγχρονη μαρίνα, αλλά δημιουργεί ένα νέο πλαίσιο συνύπαρξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, με επίκεντρο τη βιώσιμη ανάπτυξη, τον θαλάσσιο τουρισμό, τον ναυταθλητισμό και την κοινωνία.
Η Μαρίνα Φλοίσβου αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας τουριστικής υποδομής που καλείται καθημερινά να εξυπηρετήσει διαφορετικές και συχνά αντικρουόμενες λειτουργίες. Από τη μία πλευρά φιλοξενεί εκατοντάδες σκάφη αναψυχής, μεταξύ των οποίων και μερικά από τα μεγαλύτερα mega yachts που καταπλέουν στη Μεσόγειο, ενώ από την άλλη αποτελεί την έδρα ενός από τους ιστορικότερους ναυταθλητικούς συλλόγους της χώρας, όπου εκατοντάδες παιδιά μαθαίνουν ιστιοπλοΐα και προετοιμάζονται για αγώνες υψηλού επιπέδου.
Η συνύπαρξη αυτών των δύο κόσμων δεν ήταν πάντοτε αυτονόητη. Χρειάστηκαν χρόνια διαπραγματεύσεων, αμοιβαίων υποχωρήσεων και αναζήτησης κοινών λύσεων ώστε να διαμορφωθεί ένα πλαίσιο που να επιτρέπει την ομαλή λειτουργία τόσο της μαρίνας όσο και του ναυταθλητικού ομίλου. Το αποτέλεσμα αυτής της προσπάθειας είναι η συμφωνία που παρουσιάστηκε χθες και η οποία, σύμφωνα με τους εμπλεκόμενους, μπορεί να αποτελέσει πρότυπο για αντίστοιχες περιπτώσεις αξιοποίησης δημόσιων υποδομών σε ολόκληρη τη χώρα.
Η ΕΤΑΔ: «Γέφυρα» ανάμεσα στο Δημόσιο, τις επενδύσεις και την κοινωνία
Τη σημασία της συμφωνίας ανέδειξε η διευθύνουσα σύμβουλος της ΕΤΑΔ, Ηρώ Χατζηγεωργίου, η οποία χαρακτήρισε τη συνεργασία μεταξύ της ΕΤΑΔ, της Lamda Flisvos Marina και του Ναυτικού Ομίλου Παλαιού Φαλήρου ως ένα παράδειγμα που θα μπορούσε να αξιοποιηθεί και σε άλλες περιοχές της χώρας.
Όπως αποκάλυψε, η συμφωνία δεν προέκυψε εύκολα. Αντίθετα, ήταν αποτέλεσμα μιας μακράς και ιδιαίτερα απαιτητικής διαπραγμάτευσης, κατά την οποία όλες οι πλευρές χρειάστηκε να αφήσουν στην άκρη παλιές εκκρεμότητες, να ακούσουν τις ανάγκες των συνομιλητών τους και να αναζητήσουν μια λύση που θα εξυπηρετούσε το κοινό συμφέρον.
Η ίδια χαρακτήρισε τη χθεσινή ημέρα «γιορτή», σημειώνοντας ότι πίσω από το τελικό αποτέλεσμα προηγήθηκε ένας πραγματικός «μαραθώνιος» συζητήσεων. Όπως είπε, καθοριστικό στοιχείο ήταν ότι δημιουργήθηκε μια πραγματική σχέση συνεργασίας, μέσα από την οποία κάθε πλευρά προσπάθησε να κατανοήσει τις ανάγκες της άλλης και να επιλύσει προβλήματα που είχαν μεταφερθεί από το παρελθόν.
Η κ. Χατζηγεωργίου περιέγραψε παράλληλα και τον νέο ρόλο που φιλοδοξεί να διαδραματίσει η ΕΤΑΔ τα επόμενα χρόνια, τονίζοντας ότι ο οργανισμός δεν περιορίζεται πλέον στη διαχείριση της δημόσιας περιουσίας, αλλά λειτουργεί ως ένας συνδετικός κρίκος ανάμεσα στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα.
«Θέλουμε να λειτουργούμε ως γέφυρα», ανέφερε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι αποστολή της ΕΤΑΔ είναι να φέρνει στο ίδιο τραπέζι επενδυτές, τοπική αυτοδιοίκηση και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, καθώς, όπως σημείωσε, καμία σημαντική αναπτυξιακή πρωτοβουλία δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς συνεργασία.
Η διευθύνουσα σύμβουλος της ΕΤΑΔ ευχαρίστησε δημόσια τους συνεργάτες της για τη συμβολή τους στην ολοκλήρωση της συμφωνίας, υπογραμμίζοντας ότι χωρίς τη συλλογική προσπάθεια δεν θα είχε επιτευχθεί το αποτέλεσμα. Παράλληλα, εξέφρασε την πεποίθηση ότι η συγκεκριμένη σύμπραξη μπορεί να αποτελέσει αφετηρία για καλύτερες υποδομές, την ανάπτυξη νέων τουριστικών προορισμών και τη δημιουργία μεγαλύτερης προστιθέμενης αξίας για την ελληνική κοινωνία.
«Το κλειδί είναι ο σεβασμός»
Η Ηρώ Χατζηγεωργίου κλήθηκε να απαντήσει και σε ένα από τα βασικά ερωτήματα που αναδείχθηκαν κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, πώς μπορεί να ισορροπήσει η οικονομική αξιοποίηση μιας δημόσιας υποδομής με τη διατήρηση του κοινωνικού της χαρακτήρα.
Η ίδια ξεκαθάρισε ότι η εμπειρία της συγκεκριμένης συμφωνίας απέδειξε πως οι δύο αυτοί στόχοι όχι μόνο δεν είναι αντικρουόμενοι, αλλά μπορούν να λειτουργήσουν συμπληρωματικά, αρκεί να υπάρχει αμοιβαίος σεβασμός.
Όπως είπε, πέρα από τη συνεργασία, η λέξη που συνοψίζει όλη την προσπάθεια είναι ο «σεβασμός». Χωρίς σεβασμό, υπογράμμισε, δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική συνεργασία μεταξύ των εμπλεκόμενων πλευρών, ενώ όταν συνυπάρχουν αυτά τα δύο στοιχεία ακόμη και οι πιο δύσκολες υποθέσεις μπορούν να οδηγηθούν σε επιτυχή κατάληξη.
Η διευθύνουσα σύμβουλος της ΕΤΑΔ χαρακτήρισε τη Μαρίνα Φλοίσβου ένα ζωντανό παράδειγμα αυτής της φιλοσοφίας, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για μια ιδιωτική επένδυση που αναπτύχθηκε πάνω σε δημόσια περιουσία, παραμένει ανοιχτή στους πολίτες και ταυτόχρονα φιλοξενεί έναν από τους σημαντικότερους ναυταθλητικούς οργανισμούς της χώρας.
Όπως σημείωσε, αυτό ακριβώς είναι το μοντέλο ανάπτυξης που πρέπει να επιδιώκει η χώρα, επενδύσεις που δημιουργούν οικονομική αξία, αλλά παράλληλα ενισχύουν τον αθλητισμό, την κοινωνία και τις τοπικές κοινότητες.
«Η πραγματική αξία βρίσκεται σε αυτό που θα αφήσουμε στις επόμενες γενιές», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι η αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας πρέπει να δημιουργεί καλύτερες προοπτικές για το μέλλον και όχι να εξαντλείται αποκλειστικά στην οικονομική της διάσταση.
Σταύρος Κατσικάδης: «Χρειάστηκαν 23 χρόνια εμπειρίας για να φτάσουμε εδώ»
Με ιδιαίτερα προσωπικό τόνο μίλησε ο διευθύνων σύμβουλος της LAMDA Flisvos Marina, Σταύρος Κατσικάδης, ο οποίος βρίσκεται στη Μαρίνα Φλοίσβου από την πρώτη ημέρα υλοποίησης του έργου.
«Είμαι εδώ 23 χρόνια, από τη γέννηση της Μαρίνας», ανέφερε, θυμίζοντας ότι η επένδυση πέρασε από διαδοχικές κρίσεις, αλλαγές ιδιοκτησίας και μεγάλες προκλήσεις, ακολουθώντας ουσιαστικά την πορεία που ακολούθησε συνολικά και η ελληνική οικονομία.
Όπως είπε, η σημερινή συμφωνία τον συγκινεί ιδιαίτερα, καθώς αποτελεί ίσως τη σημαντικότερη πρωτοβουλία που έχει επιτευχθεί όλα αυτά τα χρόνια και αποδεικνύει ότι ακόμη και οι πιο δύσκολες εκκρεμότητες μπορούν να λυθούν όταν οι άνθρωποι επιλέγουν τη συνεργασία αντί της αντιπαράθεσης.
Ο ίδιος στάθηκε ιδιαίτερα στον ανθρώπινο παράγοντα, σημειώνοντας ότι οι άνθρωποι είναι εκείνοι που κάνουν τελικά τη διαφορά. Όπως είπε, χρειάζεται διάθεση συμβιβασμού, καλή πίστη και προθυμία να υποχωρεί κάθε πλευρά όταν αυτό εξυπηρετεί το συνολικό αποτέλεσμα και όχι τα επιμέρους συμφέροντα.
«Δεν πρέπει να βάζουμε μπροστά μόνο τα δικά μας συμφέροντα ή τα συμφέροντα που εκπροσωπούμε», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Οι ελληνικές μαρίνες δεν είναι μόνο επιχειρήσεις
Ο επικεφαλής της LAMDA Flisvos Marina έστειλε παράλληλα δύο ευρύτερα μηνύματα προς τον κλάδο των τουριστικών λιμένων. Το πρώτο αφορά την ανάγκη συνεργασίας μεταξύ όλων των μαρινών της χώρας, υπογραμμίζοντας ότι μόνο μέσα από συνεννόηση μπορεί να επιταχυνθεί η ανάπτυξη ενός κλάδου που εξακολουθεί να έχει μεγάλες δυνατότητες στην Ελλάδα.
Το δεύτερο αφορά τον ρόλο που πρέπει να διαδραματίζουν οι ίδιες οι μαρίνες. Όπως είπε, οι τουριστικοί λιμένες δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται αποκλειστικά ως εμπορικές επενδύσεις, αλλά και ως υποδομές που οφείλουν να στηρίζουν τον ναυταθλητισμό και να προσφέρουν χώρο στις επόμενες γενιές.
Αναγνώρισε ότι κάθε τετραγωνικό μέτρο μιας σύγχρονης μαρίνας έχει σημαντική οικονομική αξία και ότι οι ιδιωτικές επενδύσεις οφείλουν να είναι βιώσιμες. Ωστόσο, υποστήριξε ότι η αξία μιας μαρίνας δεν μπορεί να μετριέται αποκλειστικά με οικονομικούς δείκτες.
«Όταν μιλάμε για βιώσιμη ανάπτυξη, μιλάμε για τις επόμενες γενιές», σημείωσε, προσθέτοντας ότι οι μαρίνες πρέπει να σχεδιάζονται με τρόπο που να αφήνει χώρο στον ναυταθλητισμό και στη ναυτική εκπαίδευση.
Υπενθύμισε ακόμη ότι οι μαρίνες παραμένουν δημόσια περιουσία, καθώς μετά τη λήξη των συμβάσεων παραχώρησης επιστρέφουν στο Ελληνικό Δημόσιο. Κατά συνέπεια, όπως είπε, η ανάπτυξή τους πρέπει να υπηρετεί όχι μόνο τους επενδυτές αλλά και το δημόσιο συμφέρον.
Παράλληλα ανέδειξε τη σημαντική συμβολή των μαρινών στην οικονομία, επισημαίνοντας ότι δημιουργούν εκατοντάδες θέσεις εργασίας, ενισχύουν δεκάδες επαγγέλματα που συνδέονται με τον θαλάσσιο τουρισμό, στηρίζουν τις τοπικές επιχειρήσεις, την τροφοδοσία, τις τεχνικές υπηρεσίες, τους πράκτορες και συνολικά την οικονομική δραστηριότητα γύρω από κάθε λιμένα.
Ωστόσο, όπως είπε, ακόμη σημαντικότερο από όλα αυτά είναι ότι μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη του ναυταθλητισμού, στοιχείο που, κατά την άποψή του, πρέπει να αποτελεί βασική προτεραιότητα κάθε σύγχρονης μαρίνας.
Τάσος Βατίστας: «Περάσαμε πολλά μέχρι να φτάσουμε εδώ»
Ιδιαίτερα συγκινημένος εμφανίστηκε ο πρόεδρος του Ναυτικού Ομίλου Παλαιού Φαλήρου, Τάσος Βατίστας, ο οποίος έκανε λόγο για μια ημέρα που έρχεται να δικαιώσει μια προσπάθεια πολλών ετών.
Όπως είπε, για αρκετούς η σημερινή εξέλιξη ίσως φαίνεται αυτονόητη. Ωστόσο, πίσω από αυτήν κρύβεται μια μακρά πορεία γεμάτη δυσκολίες, καθυστερήσεις και αλλεπάλληλα πισωγυρίσματα.
Δεν παρέλειψε να ευχαριστήσει δημόσια την Ηρώ Χατζηγεωργίου, σημειώνοντας ότι πολλές φορές χρειάστηκε να επιδείξει μεγάλη υπομονή απέναντι στις δυσκολίες που προέκυπταν κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
Παράλληλα ευχαρίστησε και τον Σταύρο Κατσικάδη, αποκαλύπτοντας ότι η λύση γεννήθηκε μέσα από μια κοινή συνάντηση λίγων ανθρώπων, όπου, όπως είπε, επικράτησε η καλή θέληση και η διάθεση να βρεθεί μια κοινή διέξοδος.
«Πήγαμε στην ΕΤΑΔ έχοντας ήδη βρει τη λύση», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι από εκεί και πέρα η διοίκηση της εταιρείας αγκάλιασε την πρόταση και προχώρησε στις απαραίτητες διαδικασίες ώστε να ολοκληρωθεί η συμφωνία.
Γιώργος Προκοπίου: «Δεν είναι μόνο η αξία του τετραγωνικού»
Ιδιαίτερο συμβολισμό είχε η παρέμβαση του εφοπλιστή Γιώργου Προκοπίου, ο οποίος προτίμησε να δώσει έμφαση όχι στην επιχειρηματική διάσταση της συμφωνίας, αλλά στην κοινωνική της σημασία.
Όπως είπε, η δική του συμβολή ήταν μικρή μπροστά στην προσπάθεια όσων εργάστηκαν επί χρόνια για να επιτευχθεί η συμφωνία, σημειώνοντας ότι αισθάνεται υποχρέωση να ανταποδίδει στην πατρίδα του όσα του έχει προσφέρει.
«Η Ελλάδα μάς έδωσε τη δυνατότητα να μεγαλώσουμε δίπλα στη θάλασσα, να ασχοληθούμε με την ιστιοπλοΐα και να δημιουργήσουμε. Αυτά δεν αποκτήθηκαν εύκολα και οφείλουμε να τα προστατεύσουμε», ανέφερε.
Ο κ. Προκοπίου στάθηκε ιδιαίτερα στην εικόνα των δεκάδων μικρών ιστιοπλοϊκών που βρίσκονταν στη μαρίνα, σημειώνοντας ότι αυτή αποτελεί τη μεγαλύτερη επένδυση για το μέλλον.
«Δεν είναι μόνο η αξία του τετραγωνικού. Είναι τι δίνουμε στην κοινωνία και τι μηνύματα δίνουμε στα νέα παιδιά», είπε χαρακτηριστικά.
Μάλιστα, ξεκαθάρισε ότι ο ίδιος ενδιαφέρεται περισσότερο για τη διάδοση της αγάπης προς τη θάλασσα και την ιστιοπλοΐα παρά αποκλειστικά για τον πρωταθλητισμό, υπογραμμίζοντας ότι η μεγαλύτερη παρακαταθήκη είναι να έρχονται όσο το δυνατόν περισσότερα παιδιά σε επαφή με τη θάλασσα.
Η ιστορία της Μαρίνας Φλοίσβου
Η σημερινή εικόνα της Μαρίνας Φλοίσβου απέχει πολύ από εκείνη που υπήρχε πριν από δύο δεκαετίες. Για πολλά χρόνια λειτουργούσε ως ένας απλός τουριστικός λιμένας του Ελληνικού Δημοσίου, με περιορισμένες υποδομές και χωρίς τις υπηρεσίες που απαιτούσε η διεθνής αγορά του θαλάσσιου τουρισμού.
Η κυριότητα του ακινήτου ανήκε και εξακολουθεί να ανήκει στο Ελληνικό Δημόσιο μέσω της ΕΤΑΔ, ενώ η μεγάλη αλλαγή ήρθε το 2002, όταν, ύστερα από διεθνή διαγωνισμό, παραχωρήθηκε για σαράντα χρόνια το δικαίωμα ανάπτυξης, εκμετάλλευσης και διαχείρισης της μαρίνας στη LAMDA Flisvos Marina Α.Ε.
Η παραχώρηση συνοδεύτηκε από επένδυση περίπου 45 εκατ. ευρώ, μέσω της οποίας ανακατασκευάστηκαν πλήρως τόσο οι λιμενικές όσο και οι χερσαίες εγκαταστάσεις.
Το έργο ολοκληρώθηκε το 2007, μετατρέποντας τη Φλοίσβο στην πρώτη μαρίνα διεθνών προδιαγραφών για mega yachts στην Ελλάδα.
Σήμερα διαθέτει περίπου 310 θέσεις ελλιμενισμού, μπορεί να φιλοξενήσει σκάφη μήκους έως και 100 μέτρωνκαι αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους προορισμούς του θαλάσσιου τουρισμού στη Μεσόγειο.
Τη λειτουργία της έχει η LAMDA Flisvos Marina, εταιρεία που ελέγχεται από τον όμιλο Lamda Development μέσω της Lamda Marinas Investments, ενώ το Δημόσιο παραμένει ιδιοκτήτης του ακινήτου. Η σύμβαση παραχώρησης λήγει το 2044, με δυνατότητα παράτασης έως το 2049, οπότε οι εγκαταστάσεις επιστρέφουν στο Ελληνικό Δημόσιο.
Η ιστορία του Ναυτικού Ομίλου Παλαιού Φαλήρου
Εξίσου ιστορική είναι και η διαδρομή του Ναυτικού Ομίλου Παλαιού Φαλήρου, ο οποίος αποτελεί έναν από τους παλαιότερους και σημαντικότερους ναυταθλητικούς συλλόγους της χώρας.
Ιδρύθηκε στις 31 Μαρτίου 1937, σε μια εποχή που το Παλαιό Φάληρο αποτελούσε το σημαντικότερο παραθαλάσσιο προάστιο της Αθήνας. Στόχος των ιδρυτών ήταν η διάδοση της ναυτοσύνης, της ιστιοπλοΐας και της σχέσης των νέων με τη θάλασσα.
Παρά τις δυσκολίες του πολέμου και της μεταπολεμικής περιόδου, ο Όμιλος αναπτύχθηκε σταδιακά και εξελίχθηκε σε έναν από τους βασικούς πυρήνες της ελληνικής ιστιοπλοΐας.
Η μεγαλύτερη δοκιμασία ήρθε το 1968, όταν, στο πλαίσιο των έργων επιχωμάτωσης του Φαληρικού Όρμου, κατεδαφίστηκαν οι ιστορικές εγκαταστάσεις του. Ο Ναυτικός Όμιλος έχασε ουσιαστικά το φυσικό του σπίτι.
Παρόλα αυτά δεν διέκοψε ποτέ τη λειτουργία του. Για περισσότερα από πενήντα χρόνια συνέχισε να δραστηριοποιείται σε προσωρινές εγκαταστάσεις, διατηρώντας ενεργές τις σχολές ιστιοπλοΐας και τα αγωνιστικά του τμήματα.
Κατά τη διάρκεια αυτής της πορείας περισσότεροι από 50.000 νέοι εκπαιδεύτηκαν στις σχολές του, ενώ από το 1979 λειτουργεί και Σχολή Ιστιοπλοΐας Ανοικτής Θαλάσσης, από την οποία έχουν αποφοιτήσει περίπου 10.000 ενήλικες.
Ο Όμιλος έχει αναδείξει πανελληνιονίκες, πρωταθλητές Ευρώπης και κόσμου, καθώς και αθλητές που εκπροσώπησαν την Ελλάδα σε Ολυμπιακούς Αγώνες.
Σήμερα εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα φυτώρια του ελληνικού ναυταθλητισμού, με εκατοντάδες παιδιά να εκπαιδεύονται καθημερινά στις εγκαταστάσεις του μέσα στη Μαρίνα Φλοίσβου.