Μάριος Θεμιστοκλέους: «Στόχος η ενίσχυση περιφερειακών μονάδων υγείας όπως το Ασκληπιείο»
Η «Επιχείρηση Ελευθερία», η διοίκηση στην Υγεία και οι δεσμεύσεις για το Ασκληπιείο Βούλας και τα Κέντρα Υγείας της Ανατολικής Αττικής: Ο Υφυπουργός Υγείας, Μάριος Θεμιστοκλέους, σε μια εφ' όλης της ύλης συνέντευξη στο NouPou.
Ο Μάριος Θεμιστοκλέους δεν προέρχεται από την κλασική πολιτική διαδρομή. Για περισσότερα από 20 χρόνια υπηρέτησε ως νευροχειρουργός στο ΕΣΥ, πριν περάσει στην κεντρική διοίκηση του υπουργείου Υγείας και ταυτιστεί δημόσια με μία από τις πιο κρίσιμες επιχειρήσεις των τελευταίων δεκαετιών: την «Επιχείρηση Ελευθερία». Σήμερα, ως Υφυπουργός Υγείας, μιλά στο NouPou για τη διαφορά ανάμεσα στην ιατρική και την πολιτική ευθύνη, για το τι σημαίνει διοίκηση στο ΕΣΥ, αλλά και για τις αλλαγές που θεωρεί αναγκαίες στον υγειονομικό χάρτη της χώρας.
Με σημείο αναφοράς την Νοτιοανατολική Αττική, την περιοχή όπου ζει και αγαπά, αναφέρεται στην ανάγκη αποκέντρωσης των υπηρεσιών Υγείας, στην ενίσχυση του Ασκληπιείου, στην αναβάθμιση της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας και στις υποδομές που χρειάζεται μια περιοχή με ταχεία πληθυσμιακή αύξηση.
Παράλληλα, μιλά για την οικογένεια, την ιατρική του ταυτότητα και την επαφή με τον κόσμο, επιμένοντας ότι η πολιτική δεν πρέπει να εξαντλείται στην επικοινωνία, αλλά να κρίνεται από το έργο, το αποτέλεσμα και την ανάληψη ευθύνης.
Κύριε Θεμιστοκλέους, ως γιατρός και Υφυπουργός Υγείας, ποια θεωρείτε ότι είναι η βασική διαφορά ανάμεσα στην ιατρική ευθύνη απέναντι στον ασθενή και την πολιτική ευθύνη απέναντι στην κοινωνία;
Κοινός παρονομαστής και των δύο είναι -και πρέπει να είναι- ένας: Ο άνθρωπος. Γιατί ιατρική και πολιτική, όσο διαφορετικές κι αν φαίνονται, έχουν τον ίδιο κοινό πυρήνα. Πρέπει να υπηρετούν το κοινωνικό σύνολο και τον κάθε πολίτη ξεχωριστά. Τώρα, όπως ο ίδιος διαπίστωσα αυτά τα χρόνια που υπηρετώ το ΕΣΥ, η μεγάλη διαφορά έγκειται στη δυνατότητα που έχει η εφαρμοσμένη πολιτική να αλλάξει, να βελτιώσει και να μεταρρυθμίσει ουσιαστικά το σύστημα στο οποίο εργάζονται και προσφέρουν οι γιατροί και οι νοσηλευτές. Μια δυνατότητα που, αν αξιοποιηθεί σωστά, αν έχει μόνο γνώμονα την καλύτερη δυνατή παροχή υπηρεσιών Υγείας στο ΕΣΥ και όχι προσωπικές φιλοδοξίες, τότε μπορούν να αλλάξουν πολλά.
Η θητεία σας στο υπουργείο έχει ταυτιστεί με τη διαχείριση κρίσιμων θεμάτων υγείας, από την περίοδο της πανδημίας έως τις σημερινές πιέσεις στο ΕΣΥ. Ποιο θεωρείτε το μεγαλύτερο προσωπικό και πολιτικό σας τεστ μέχρι σήμερα;
Η αξιολόγηση είναι καθημερινή, αυτό είναι το δικό μας τεστ. Κάθε βήμα προς τα εμπρός, από το πιο μικρό στο πιο μεγάλο, είναι το ίδιο σημαντικό. Από το να παραλαμβάνει ο καρκινοπαθής τα φάρμακά του στο σπίτι του, να πηγαίνει ένας ασθενής σε έναν χώρο οργανωμένο, με προσωπικό και σημαντικά μικρότερες αναμονές, να πραγματοποιούνται προγραμματισμένα και σε εύλογο χρόνο χειρουργεία ή να κλείνει απλά το ραντεβού με τον γιατρό της ειδικότητας γρήγορα και εύκολα, όλα αυτά είναι σημαντικά.
Άλλωστε, το πρώτο μεγάλο στοίχημα ήταν η «Επιχείρηση Ελευθερία», το πρόγραμμα εμβολιασμού που έμπρακτα απέδειξε ότι, αν υπάρχει ο σωστός, ακριβής, ρεαλιστικός σχεδιασμός, συντονισμός και οργάνωση, καθώς και στενή συνεργασία όλων των ανθρώπων που εμπλέκονται σε ένα εγχείρημα, τότε εμείς οι Έλληνες γινόμαστε παράδειγμα για μίμηση και όχι για αποφυγή. Μπορούμε, λοιπόν, σε άλλη κλίμακα να δώσουμε λύσεις σε όλες τις παθογένειες και το έχουμε αποδείξει.
Υπάρχουν πολίτες που βλέπουν στο πρόσωπό σας έναν άνθρωπο της διοίκησης και όχι της παραδοσιακής κομματικής διαδρομής. Αυτό το θεωρείτε πλεονέκτημα ή μειονέκτημα στην πολιτική;
Είναι λογικό, διότι μετά από 20 χρόνια που υπηρέτησα ως γιατρός-νευροχειρουργός στο ΕΣΥ, πέρασα στην κεντρική πολιτική σκηνή ασκώντας διοικητικά καθήκοντα. Η συμμετοχή και η λήψη αποφάσεων στον χώρο της Υγείας αποδείχθηκε μια τεράστια πρόκληση και μια μεγάλη έκπληξη για εμένα. Έκπληξη, γιατί δεν είχα συνειδητοποιήσει ότι, ναι, υπάρχει η δυνατότητα να γίνουν πολλά, να βελτιωθούν οι συνθήκες, να παραχθεί έργο όχι στα λόγια, όχι ουτοπικά, αλλά εδώ και τώρα, στην πράξη.
Δεν έχει σημασία πώς φτάνει κανείς να ασχοληθεί με την πολιτική. Σημασία έχει να δικαιώνει τις προσδοκίες του κόσμου και να βάζει ένα μικρό λιθαράκι σε ένα τόσο κρίσιμο για την κοινωνική μας συνοχή οικοδόμημα, όπως το ΕΣΥ. Επιμένω, και θα επιμένω, ότι οι πολιτικοί είμαστε εδώ για να υπηρετούμε, όχι για να εκπληρώνουμε προσωπικές μας επιθυμίες.
Μετά τη δημόσια παρουσία σας στην «Επιχείρηση Ελευθερία», πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι να αποτινάξει κανείς την εικόνα του «διαχειριστή της πανδημίας» και να χτίσει ένα ευρύτερο πολιτικό προφίλ;
Δεν με αφορά ιδιαίτερα το δικό μου πολιτικό προφίλ, έτσι όπως το θέτετε. Με νοιάζει πάρα πολύ όμως το προφίλ του ΕΣΥ, που απέδειξε ότι μπορεί και πρέπει να περάσει σε μια νέα εποχή. Ξέρετε, πρέπει όλοι να συνειδητοποιήσουμε ότι η Ελλάδα αλλάζει όπως αλλάζει όλος ο κόσμος, με μεγάλες ταχύτητες και μεγάλες αβεβαιότητες ταυτόχρονα. Δεν μπορούμε να πορευόμαστε σήμερα με πολιτικές πρακτικές και λογικές που κάποτε υπηρέτησαν άλλες κοινωνικές ανάγκες, αλλά σήμερα δεν εισφέρουν σχεδόν τίποτα. Όπως δεν μπορούμε να παρασυρόμαστε από μια επιφανειακή πολιτική αντίληψη που βάζει μπροστά από το σωστό, μετρήσιμο έργο, την επικοινωνία και το φαίνεσθαι. Η σωστή διαχείριση, λοιπόν, κάθε τομέα ευθύνης, η στοχοθέτηση και η υλοποίηση ή ακόμη και η διαχείριση μιας κρίσης, είναι η ουσία της πολιτικής.
Σε προσωπικό επίπεδο, τι είναι αυτό που σας κρατά προσγειωμένο μέσα σε μια απαιτητική δημόσια θέση; Η οικογένεια, η ιατρική σας ταυτότητα ή η άμεση επαφή με τον κόσμο;
Περιγράψατε ένα τρίπτυχο που είναι κυριολεκτικά… αδιαίρετο! Είμαι πατέρας και αυτός είναι ο σημαντικότερος ρόλος της ζωής μου, όπως συμβαίνει σε όλους τους γονείς. Αν δεν είχα τη σχέση βαθιάς εμπιστοσύνης και σεβασμού με τη γυναίκα μου, δεν θα ήμουν εδώ σήμερα. Το ότι είμαι γιατρός είναι η ταυτοτική και όχι η επαγγελματική μου πλευρά. Είναι αδύνατον να φανταστώ τον εαυτό μου χωρίς όλα όσα μου έδωσε η Ιατρική, από φοιτητής μέχρι σήμερα. Και είμαι ευγνώμων! Όσο για τον κόσμο, θα σας φανεί περίεργο, αλλά ίσως και λόγω της νοσοκομειακής μου εκπαίδευσης, οι άνθρωποι που συναντώ και συνομιλώ με βοηθούν να πατάω γερά τα πόδια μου στη γη.
Ποια θα χαρακτηρίζατε ως τα πιο επείγοντα θέματα υγείας που πρέπει να λυθούν ειδικά για τη νοτιοανατολική Αττική μέσα στην επόμενη διετία;
Οι προτεραιότητές μας είναι συγκεκριμένες. Είναι αναγκαία η αποκέντρωση του Υγειονομικού Χάρτη. Σήμερα, 11 μεγάλα νοσοκομεία βρίσκονται σε μια ακτίνα λίγων χιλιομέτρων από το κέντρο της Αθήνας. Αυτό είναι ένα μοντέλο περασμένων δεκαετιών. Στόχος μας είναι η ενίσχυση των περιφερειακών μονάδων, όπως το Ασκληπιείο, ώστε ο κάτοικος της Ανατολικής Αττικής να μη χρειάζεται να διασχίσει όλη την πόλη για μια εξέταση.
Σε αυτό θα μας βοηθήσει και η ολική «αναγέννηση» της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας: Αυτή τη στιγμή, όλα τα Κέντρα Υγείας της Ανατολικής Αττικής ανακαινίζονται. Δεν μιλάμε για «βαψίματα», αλλά για σύγχρονες δομές που θα προλαμβάνουν και θα εξυπηρετούν πολλά περιστατικά. Τέλος, πρέπει να σημειώσουμε ότι το ΕΚΑΒ ενισχύθηκε το 2025 τόσο με 158 εκπαιδευμένους διασώστες-πληρώματα ασθενοφόρων όσο και με 52 νέα ασθενοφόρα και 8 κινητές μονάδες, ενισχύοντας σημαντικά τον στόλο, κυρίως στην Αττική.
Έχετε πει ότι η Ανατολική Αττική είναι ο τόπος που ζείτε και αγαπάτε. Οι κάτοικοι της νοτιοανατολικής Αττικής συχνά αισθάνονται ότι βρίσκονται ανάμεσα σε δύο πραγματικότητες. Από τη μία έχουμε να κάνουμε με μία αναπτυσσόμενη περιοχή και από την άλλη με ελλείψεις σε υποδομές και υπηρεσίες. Ποιο είναι το δικό σας σχέδιο για την περιοχή;
Είναι η περιοχή με την ταχύτερη πληθυσμιακή αύξηση. Αυτό, όμως, δεν ακολουθείται από τη σύνθετη ανάπτυξη που απαιτείται στις υποδομές. Να σημειώσω ότι όσοι και όσες ζούμε στην Ανατολική Αττική, το έχουμε επιλέξει και οφείλω να πω ότι δεν μου άρεσε ποτέ ο χαρακτηρισμός της ως «Υπόλοιπο».
Δεν θέλω να είμαι ένας κρίκος στην αλυσίδα με τις μεγαλόπνοες και φαραωνικές δεσμεύσεις που έχουν ακουστεί στο παρελθόν. Πρέπει να βγούμε μπροστά και να διεκδικήσουμε περισσότερα για τον τόπο μας. Αυτό δεν γίνεται καθήμενοι στον καναπέ, ούτε κρίνοντας διαρκώς. Χρειάζεται δράση, αποφασιστικότητα, ρεαλιστικό όραμα και μετρήσιμο αποτέλεσμα. Η ανάπτυξη και η βελτίωση γίνεται με δράση, όχι με κριτική. Η ανάληψη ευθύνης προϋποθέτει να καταστείς από κριτής, κρινόμενος. Με αυτές τις αρχές θα αγωνιστώ για την περιοχή που ζω και αγαπώ. Για να αφήσουμε έναν καλύτερο τόπο στα παιδιά μας.